 RAUF BEY, DEVLET BAŞKANLIĞI MAKAMININ GÜÇLENDİRİLMESİNİ
TEKLİF EDERKEN NE DÜŞÜNÜYORDU
Ondan sonra, R a u f B e y 'le aramızda şu konuşma geçti :
R a u f B e y, "Hükûmet Başkanlığı'ndan çekilirken, sizden
çok rica ederim" dedi "Devlet Başkanlığı makamını güçlendiriniz."
R a u f B e y'e : "Dediğinizi yapacağıma kesin olarak güveniniz!
" cevabını verdim.
R a u f B e y 'in ne demek istediğini ben pek güzel anlamıştım.
R a u f B e y, Devlet Başkanlığı makamı olarak, hilâfet makamını
düşünüyor, o makama kuvvet ve yetki sağlamamı benden rica ediyordu.
R a u f B e y'in, benim olumlu cevabımla ne demek istediğimi anlayıp
anlamadığı belli değildir. Daha ileriki bir tarihte, Cumhuriyet'in
ilânından sonra, kendisiyle Ankara'da yaptığım bir görüşmede, Cumhuriyet'e
niçin karşı olduğunu sorduğum ve yapılmış olan şeyin, Ankara'dan
ayrılırken, benden yapılmasını rica ettiği ve benim söz verdiğim
işten başka bir şey olmadığını söylediğim zaman : "Ben, demişti,
Devlet Başkanlığı makamını güçlendiriniz derken, asla Cumhuriyet
ilânını düşünmüş ve kastetmiş değildim."
Oysa, Efendiler, benim verdiğim cevabın anlamı tamamen o idi. Gerçekten
de, millî hükûmetimizin niteliği Cumhuriyet Hükûmeti olduğu halde,
bence onu kesin olarak ifade ve ilân etmemek ve Devlet Başkanlığı
makamı ile Türkiye Büyük Millet Meclisi makamını bir tek makam halinde
bulundurmak bir zayıflık teşkil ediyordu. İlk fırsatta Cumhuriyeti
resmen ilân etmek ve Devlet Başkanlığı'nı Cumhurbaşkanlığı makamında
temsil ederek kuvvetli bir durum yaratmak şarttı. R a u f B e y
'e bunu yapacağıma kesin olarak söz vermiştim. Eğer ne demek istediğimi
kavrayamamışsa, sanırım ki eksiklik bende değildir.
|
